{"id":26543,"date":"2025-01-13T09:45:54","date_gmt":"2025-01-13T07:45:54","guid":{"rendered":"https:\/\/fwdeklerk.org\/?p=26543"},"modified":"2025-01-13T09:47:48","modified_gmt":"2025-01-13T07:47:48","slug":"dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/","title":{"rendered":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"26543\" class=\"elementor elementor-26543\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-70d513b9 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"70d513b9\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-586167f8\" data-id=\"586167f8\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1ac4cb3 elementor-widget elementor-widget-spacer\" data-id=\"1ac4cb3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"spacer.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-spacer\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-spacer-inner\"><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-inner-section elementor-element elementor-element-9e6fc18 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"9e6fc18\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-50 elementor-inner-column elementor-element elementor-element-87a11f2\" data-id=\"87a11f2\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5ee3f0e elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"5ee3f0e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"500\" src=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Donate-QR-Code.png\" class=\"attachment-large size-large wp-image-22326\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Donate-QR-Code.png 500w, https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Donate-QR-Code-300x300.png 300w, https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/Donate-QR-Code-150x150.png 150w\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-50 elementor-inner-column elementor-element elementor-element-e8d1db8\" data-id=\"e8d1db8\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c157fae elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"c157fae\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Ondersteun die werk van die FW de Klerk Stigting<\/strong><\/p><p class=\"p1\">Vir meer inligting oor skenkings kontak <a href=\"mailto:info@fwdeklerk.org\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">info@fwdeklerk.org<\/a> of skandeer die QR-kode hieronder.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-eee07b9 elementor-align-right elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"eee07b9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-sm\" href=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/thirty-years-into-democracy-should-race-nationality-and-gender-still-be-required-for-land-audits\/\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">Read this article in English<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6c3b142 elementor-widget-divider--view-line elementor-widget elementor-widget-divider\" data-id=\"6c3b142\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"divider.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-divider\">\n\t\t\t<span class=\"elementor-divider-separator\">\n\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37e27da elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"37e27da\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8d23333 elementor-widget elementor-widget-spacer\" data-id=\"8d23333\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"spacer.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-spacer\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-spacer-inner\"><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-29df11c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"29df11c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><em>Uitgereik deur Ismail Joosub namens die FW de Klerk Stigting op 13\/01\/2025<\/em><\/p><p>\u00a0<\/p><p>President Cyril Ramaphosa het onlangs die <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/202412\/51730deedsregistriesamendmentact20of2024.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wysigingswet op die Registrasie van Aktes van 2024<\/a> <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/news\/media-statements\/president-cyril-ramaphosa-assents-deeds-registries-amendment-bill-04-dec-2024\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">onderteken<\/a>, \u2018n belangrike stuk wetgewing wat gemik is op die modernisering van Suid-Afrika se grondregistrasieproses. <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/202412\/51730deedsregistriesamendmentact20of2024.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Hierdie wet<\/a> wysig die <a href=\"https:\/\/www.saflii.org\/za\/legis\/consol_act\/dra1937172\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wet op die Registrasie van Aktes van 1937<\/a> en het ten doel om die akteregistrasieprosedures te belyn en om die eenvormigheid van die stelsel te verbeter. Artikel 6 bring \u2018n noemenswaardige wysiging aan artikel 10 van die <a href=\"https:\/\/www.saflii.org\/za\/legis\/consol_act\/dra1937172\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Hoofwet<\/a>, deur spesifiek artikel 10(1)(t) by te voeg. Hierdie artikel magtig die Minister van Landbou, Grondhervorming en Landelike Ontwikkeling om die insameling van persoonlike inligting oor ras, geslag, burgerskap en nasionaliteit vir statistiese en grondouditdoeleindes te reguleer.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Doel en gebruik van Persoonlike Inligting<\/strong><\/p><p><a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/202412\/51730deedsregistriesamendmentact20of2024.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes<\/a> bepaal dat die insameling van sensitiewe persoonlike data, soos ras, geslag, burgerskap en nasionaliteit, slegs vir statistiese doeleindes en grondoudits gebruik sal word. Hierdie inligting sal spesifiek gebruik word om grondeienaarskap-patrone te monitor en moontlike wanbalanse \u00f3f historiese ongelykhede in grondverspreiding te identifiseer. Belangrik is dit dat die wet waarborg dat hierdie data nie aan die publiek beskikbaar gestel sal word nie. Dit sal slegs intern deur die betrokke departemente gebruik word vir regeringsdoeleindes, soos grondoudits en statistiese verslagdoening.<\/p><p>Ten spyte van hierdie waarborg van vertroulikheid, ontstaan daar steeds kommer oor synde die staat moet aanhou om sulke inligting in te samel, veral in \u2018n land waar die demokratiese beginsels van gelykheid en nie-rassigheid sentraal staan.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Grondwetlike Oorwegings<\/strong><\/p><p><a href=\"https:\/\/www.justice.gov.za\/constitution\/SAConstitution-web-eng.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Suid-Afrika se Grondwet<\/a> beskerm die waardes van gelykheid, menswaardigheid en vryheid van diskriminasie. Artikel 9(1) bepaal dat alle mense gelyk is voor die reg en geregtig is op gelyke beskerming en voordeel van die reg. Artikel 9(2) maak egter voorsiening vir regstellende aksie-maatre\u00ebls wat bedoel is om die sosio-ekonomiese ongelykhede wat as gevolg van Apartheid ontstaan het, aan te spreek. Die Grondwet bied dus \u2018n beperkte regverdiging vir rasgebaseerde maatre\u00ebls wanneer dit gebruik word om vorige diskriminasie reg te stel.<\/p><p>Tog verbied artikel 9(3) van die Grondwet onbillike diskriminasie op grond van ras, geslag en nasionaliteit, tensy sulke maatre\u00ebls geregverdig kan word deur bre\u00ebr doelwitte, soos die bevordering van gelykheid. Dit skep spanning in die sin dat terwyl die Grondwet regstellende aksie toelaat om die nadele van die verlede aan te spreek, vereis dit \u00f3\u00f3k dat sulke maatre\u00ebls deeglik aangepas moet word om te verseker dat dit nie nuwe diskriminasie bevorder nie. Regstellende aksie moet geregverdig word deur \u2018n voortdurende, aantoonbare behoefte en moet aanpas by veranderende sosiale en ekonomiese omstandighede.<\/p><p>Gegewe die verloop van tyd sedert Apartheid be\u00ebindig is, ontstaan die vraag: Is dit steeds nodig om ras- en demografiese data in te samel, \u00f3f kan hierdie data vervang word deur meer toeplike aanwysers van ongelykheid, soos ekonomiese behoefte of geografiese ligging eerder te benut?<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Die Van Heerden-saak<\/strong><\/p><p>Die Van Heerden-saak (<a href=\"https:\/\/www.saflii.org\/za\/cases\/ZACC\/2004\/3.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><em>Minister van Finansies v. Van Heerden, 2004<\/em><\/a>) verskaf belangrike regskonteks vir die beoordeling van die grondwetlikheid van rasgebaseerde maatre\u00ebls. In hierdie saak het die Konstitusionele Hof beklemtoon dat regstellende aksie-maatre\u00ebls nodig, toepaslik en effektief moet wees om wettige openbare doelwitte te bereik. Dit het ook duidelik gemaak dat sulke maatre\u00ebls nie bestaande ongelykhede moet laat voortduur nie, maar gerig moet wees op die bevordering van benadeelde groepe, sonder om ander onregverdig te benadeel.<\/p><p>As hierdie beginsels op grondhervorming toegepas word, is die kritieke vraag of die voortgesette gebruik van ras as &#8216;n prim\u00eare kategorie vir grondoudits steeds geregverdig is. Na drie dekades van demokrasie word die behoefte aan rasgebaseerde kategorisering in grondoudits toenemend bevraagteken. Terwyl die vorige wanbalanse in grondbesit onmiskenbaar is, loop die fokus deur net op ras te fokus die risiko om verdeeldheid te handhaaf, iets wat die Grondwet probeer oorbrug.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Beweeg verder as Rassekategorie\u00eb<\/strong><\/p><p><a href=\"https:\/\/www.justice.gov.za\/constitution\/SAConstitution-web-eng.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Die Grondwet se aanhef<\/a> stel &#8216;n nie-rassige samelewing in die vooruitsig waar geleenthede ni\u00e9 deur ras gedefinieer word ni\u00e9. Hierdie visie staan in kontras teenoor die voortgesette gebruik van rasgebaseerde (en ander) kategorie\u00eb in die <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/202412\/51730deedsregistriesamendmentact20of2024.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wysigingswet op die Registrasie van Aktes<\/a>. Alhoewel ras steeds \u2018n geldige maatstaf is om historiese grondwanbalanse aan te spreek, word daar toenemend erken dat sosio-ekonomiese status, eerder as ras, \u2018n meer akkurate aanduiding van behoefte kan wees.<\/p><p>Oor tyd het Suid-Afrika se grondhervormingsdiskoers <a href=\"https:\/\/theconversation.com\/land-reform-in-south-africa-is-failing-ignoring-the-realities-of-rural-life-plays-a-part-190452\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ontwikkel<\/a> om nie net rasse-oorwegings nie, maar ook \u2018n wyer reeks faktore, soos armoede en ekonomiese uitsluiting, in ag te neem. Hierdie bre\u00ebr benadering weerspie\u00ebl die idee dat grondhervorming nie net die historiese rasse-ongelykhede moet regstel nie, maar ook die hedendaagse sosio-ekonomiese ongelykhede moet aanpak. In hierdie konteks kan \u2018n fokus op ekonomiese behoefte, eerder as net ras, \u2018n meer effektiewe manier wees om langtermyn-transformasie en geregtigheid te bewerkstellig.<\/p><p>Grondoudits kan byvoorbeeld fokus op geografiese gebiede of gemeenskappe wat aanhoudende armoede en marginalisering ervaar het, ongeag die rassesamestelling van daardie gemeenskappe. Hierdie benadering stem ooreen met die Grondwet se bre\u00ebr verbintenis tot gelykheid en nie-rassigheid.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Impak op Waardigheid en Privaatheid<\/strong><\/p><p>Verder wek die voortdurende versameling van ras-, nasionaliteit- en geslagsdata beduidende kommer oor privaatheid en waardigheid, veral onder die <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/201409\/3706726-11act4of2013protectionofpersonalinforcorrect.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wet op die Beskerming van Persoonlike Inligting<\/a> (\u201cPOPIA\u201d). POPIA bepaal dat persoonlike data slegs vir spesifieke, wettige doeleindes ingesamel mag word en met die nodige inagneming van individue se privaatheid hanteer moet word. Terwyl die <a href=\"https:\/\/www.gov.za\/sites\/default\/files\/gcis_document\/202412\/51730deedsregistriesamendmentact20of2024.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wysigingswet op die Registrasie van Aktes<\/a> bepaal dat sulke inligting nie publiek beskikbaar sal wees nie, laat die insameling van sensitiewe persoonlike data steeds vrae ontstaan oor hoe goed individue se waardigheid beskerm sal word.<\/p><p>Gegewe Suid-Afrika se geskiedenis van rasseklassifikasie en die aanhoudende sosiale uitdagings wat verband hou met ras en nasionaliteit, kan die insameling van sulke data\u2014veral vir statistiese doeleindes\u2014 rasse- en nasionale verdeeldheid onbewustelik versterk. Die risiko vir misbruik van hierdie data is werklik en die regering moet sorg dat daar sterk beskermingsmaatre\u00ebls in plek is om individue se waardigheid en privaatheid te beskerm.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Alternatiewe vir Rasgebaseerde Maatre\u00ebls<\/strong><\/p><p>Een van die kernbeginsels van ons Grondwet is die bou van \u2018n <strong>nie-rassige samelewing<\/strong>. In die konteks van grondhervorming is daar toenemende oproepe om verder te beweeg as rasgebaseerde maatre\u00ebls. <strong>In plaas daarvan om ras as \u2018n prim\u00eare kategorie te gebruik, kan grondoudits fokus op sosio-ekonomiese aanwysers soos inkomste, toegang tot behuising, onderwys en werk<\/strong>. Hierdie faktore weerspie\u00ebl die werklikhede van diegene wat grondhervorming benodig, ongeag ras, meer akkuraat.<\/p><p>Regeringsgrondhervormingsinisiatiewe fokus al hoe meer op die ekonomiese status van individue, en nie net op hul rasse-identiteit nie. Hierdie verskuiwing stem ooreen met die ontwikkelende visie van \u2018n Suid-Afrika waar ras nie meer die bepalende kenmerk van benadeling is nie.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><strong>Gevolgtrekking<\/strong><\/p><p>Die instelling van artikel 10(1)(t) in die <a href=\"https:\/\/www.saflii.org\/za\/legis\/consol_act\/dra1937172\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Wet op die Registrasie van Aktes<\/a> bring fundamentele grondwetlike en praktiese vrae na vore oor die voortgesette relevansie van die insameling van ras-, nasionaliteit- en geslagsdata. Terwyl die insameling van sulke inligting dalk sekere beleidsdoelwitte kan dien, vereis die land se demokratiese beginsels van gelykheid, nie-rassigheid en waardigheid dat ons krities moet oorweeg \u00f3f hierdie kategorie\u00eb steeds nodig is vir grondoudits en hervorming n\u00e1 drie dekades van demokrasie.<\/p><p>Die tyd mag dalk aangebreek het om verby rasgebaseerde maatre\u00ebls te beweeg. Die regering moet oorweeg om meer inklusiewe, sosio-ekonomiese kriteria te gebruik wat die behoefte aan grondhervorming beter weerspie\u00ebl. Suid-Afrika se Grondwet voorspel \u2018n toekoms waar ras nie meer die bepalende faktor vir \u2018n mens se geleenthede of toegang tot hulpbronne is nie. Om hierdie visie te verwesenlik, moet ons die instrumente wat ons gebruik om ongelykheid aan te spreek, heroorweeg en sorg dat persoonlike inligting met die grootste respek vir privaatheid en waardigheid, hanteer word.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0fd42bd elementor-widget elementor-widget-spacer\" data-id=\"0fd42bd\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"spacer.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-spacer\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-spacer-inner\"><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":26538,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[55,2063,434],"tags":[2238,2918,160,153,2059],"class_list":["post-26543","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-grondwet-rsa","category-fw-de-klerk-fondasie","category-sosio-ekonomiese-regte","tag-demokrasie","tag-grondregte","tag-grondwet","tag-nie-rassigheid","tag-ras"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"FW de Klerk Foundation\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-01-13T07:45:54+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-13T07:47:48+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2-1024x576.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"576\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Abigail Baker\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Abigail Baker\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\"},\"author\":{\"name\":\"Abigail Baker\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/person\/a0dd416bbbcdadae0ddd242c471d44c6\"},\"headline\":\"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?\",\"datePublished\":\"2025-01-13T07:45:54+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-13T07:47:48+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\"},\"wordCount\":1304,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png\",\"keywords\":[\"Demokrasie\",\"Grondregte\",\"Grondwet\",\"Nie-rassigheid\",\"Ras\"],\"articleSection\":[\"Die Grondwet van Suid-Afrika\",\"FW de Klerk Fondasie\",\"Sosio-ekonomiese regte\"],\"inLanguage\":\"en-ZA\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\",\"url\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\",\"name\":\"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png\",\"datePublished\":\"2025-01-13T07:45:54+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-13T07:47:48+00:00\",\"description\":\"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-ZA\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-ZA\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png\",\"width\":1920,\"height\":1080},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"FW de Klerk Fondasie\",\"item\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/kategorie\/fw-de-klerk-fondasie\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/\",\"name\":\"FW de Klerk Foundation\",\"description\":\"Defend and Promote the Constitution of South Africa\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-ZA\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization\",\"name\":\"FW de Klerk Foundation\",\"url\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-ZA\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/fw-de-klerk-foundation-2.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/fw-de-klerk-foundation-2.png\",\"width\":800,\"height\":1018,\"caption\":\"FW de Klerk Foundation\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/person\/a0dd416bbbcdadae0ddd242c471d44c6\",\"name\":\"Abigail Baker\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation","description":"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation","og_description":"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.","og_url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/","og_site_name":"FW de Klerk Foundation","article_published_time":"2025-01-13T07:45:54+00:00","article_modified_time":"2025-01-13T07:47:48+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":576,"url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2-1024x576.png","type":"image\/png"}],"author":"Abigail Baker","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Abigail Baker","Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/"},"author":{"name":"Abigail Baker","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/person\/a0dd416bbbcdadae0ddd242c471d44c6"},"headline":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?","datePublished":"2025-01-13T07:45:54+00:00","dateModified":"2025-01-13T07:47:48+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/"},"wordCount":1304,"publisher":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png","keywords":["Demokrasie","Grondregte","Grondwet","Nie-rassigheid","Ras"],"articleSection":["Die Grondwet van Suid-Afrika","FW de Klerk Fondasie","Sosio-ekonomiese regte"],"inLanguage":"en-ZA"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/","url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/","name":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS? - FW de Klerk Foundation","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png","datePublished":"2025-01-13T07:45:54+00:00","dateModified":"2025-01-13T07:47:48+00:00","description":"Ismail Joosub hersien die Wysigingswet op die Registrasie van Aktes en oorweeg of die insameling van persoonlike inligting ingevolge die Wet Grondwetlik geldig is.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-ZA","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-ZA","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#primaryimage","url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png","contentUrl":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.png","width":1920,"height":1080},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/dertig-jaar-van-demokrasie-moet-ras-nasionaliteit-en-geslag-nog-steeds-vereis-word-vir-grondoudits\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"FW de Klerk Fondasie","item":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/kategorie\/fw-de-klerk-fondasie\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"DERTIG JAAR VAN DEMOKRASIE: MOET RAS, NASIONALITEIT EN GESLAG NOG STEEDS VEREIS WORD VIR GRONDOUDITS?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#website","url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/","name":"FW de Klerk Foundation","description":"Defend and Promote the Constitution of South Africa","publisher":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-ZA"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#organization","name":"FW de Klerk Foundation","url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-ZA","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/fw-de-klerk-foundation-2.png","contentUrl":"https:\/\/fwdeklerk.org\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/fw-de-klerk-foundation-2.png","width":800,"height":1018,"caption":"FW de Klerk Foundation"},"image":{"@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/#\/schema\/person\/a0dd416bbbcdadae0ddd242c471d44c6","name":"Abigail Baker"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26543","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26543"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26543\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26565,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26543\/revisions\/26565"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26538"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26543"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26543"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fwdeklerk.org\/af\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}